Avrupa ve Türkiye Gümrük Birliğinin Güncellenmesine Yönelik Çalışmayı Kabul Etti

Reuters'in bildirdiğine göre, Avrupa genişleme şefi ve Türk dışişleri bakanı Cuma günü AB-Türkiye gümrük birliğinin modernleştirilmesi ve uygulanmasının iyileştirilmesi yönünde çalışmaya devam etme konusunda anlaştıklarını söylediler.

Avrupa Komisyonu'nun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos, Cuma günü Ankara'da Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile bir araya geldi.

Daha sonra yaptıkları ortak açıklamada, “Gümrük Birliği'nin modernizasyonunun önünü açmak ve her iki tarafın rekabet edebilirliğini, ekonomik güvenliğini ve dayanıklılığını desteklemek amacıyla tam potansiyeline ulaşmak için çalışmaya istekli olduklarını paylaştılar” dediler.

Taraflar ayrıca Avrupa Yatırım Bankası'nın (AYB) Türkiye'deki faaliyetlerinin kademeli olarak yeniden başlamasını memnuniyetle karşıladılar ve bankayla işbirliği içinde ülke çapında ve komşu bölgelerdeki projeleri desteklemeyi amaçladıklarını belirttiler.

“Bir Fırsat Penceresi”: Komiserin Toplantı Sonrası Brifingi

AB'nin Genişlemeden Sorumlu Komiseri, Türkiye Dışişleri Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı ile yaptığı görüşmelerin tamamlanmasının ardından, mevcut anı, AB-Türkiye ilişkilerini ticaret ve iklim eylemi merceğinden yeniden kalibre etmek için “önemli bir fırsat penceresi” olarak nitelendirdi.

Komiserin Açıklamasından Temel Çıkarımlar

Komiserin sözleri üç ana tema üzerinde yoğunlaşıyordu: teknik hazırlık, “Yeşil” zorunluluk ve siyasi koşulluluk.

1. Endüstriyel Ürünlerin Ötesine Geçmek

Komiser, 1995 anlaşmasının artık 21. yüzyıl ekonomisinde “amaca uygun” olmadığını kabul etti. AB'nin katılımı tartışmaya hazır olduğunu belirtti. hizmetler, dijital ticaret ve kamu alımlarıancak bunun Türkiye'nin AB ile uyumlu rekabet ve şeffaflık yasalarını kabul etmesini gerektireceğini kaydetti.

“Ekonomilerimiz derinlemesine bütünleşmiş durumda, ancak ticaret kurallarımız 1990'larda takılı kaldı. Dar bir endüstriyel odaktan kapsamlı bir ekonomik ortaklığa geçme konusunda anlaştık.”

2. “Yeşil” Koşulluluk

Brifingin önemli bir kısmı bu konuya ayrıldı. Avrupa Yeşil Anlaşması. Komiser açıkça şunu ifade etti: Gümrük Birliği güncellemesinin ilerleyebilmesi için Türkiye'nin sanayi politikalarını AB'nin karbon nötrlüğü hedefleriyle uyumlu hale getirmesi gerekiyor.

• CBAM Entegrasyonu: Karbon fiyatlandırmasına ilişkin ortak bir çerçeve olmadığı takdirde Türk ihracatçılarının Karbon Sınırı Ayarlama Mekanizması kapsamında önemli engellerle karşılaşacağı konusunda uyardı.

• Teknik Destek: AB, teknik yardım ve yatırım sağlama sözü verdi Küresel Ağ Geçidi Türk KOBİ'lerinin daha yeşil üretime geçişine yardımcı olmayı amaçlayan girişim.

3. Ticari Engellerin Ele Alınması ve Hukukun Üstünlüğü

Komiser, bir anlık açık sözlülükle, “teknik güncellemelerin bir boşlukta gerçekleşemeyeceğini” belirtti. AB'nin Türkiye'den, halihazırda mevcut birliğin düzgün işleyişini engelleyen ek gümrük vergileri ve menşe sertifikaları gibi mevcut ticareti rahatsız eden unsurları ele almasını beklediğini vurguladı.

En önemlisi, AB'nin uzun süredir devam eden pozisyonunu yineledi:

• Hukukun Üstünlüğü: Ekonomik alandaki ilerleme, Türkiye'deki yargı bağımsızlığı ve temel haklar ortamıyla “iç içe” geçiyor.

• Jeopolitik Uyum: Türkiye'nin bölgesel lojistikteki rolünü övdü ancak istikrarlı bir yatırım ortamı sağlamak için AB dış politika duruşlarıyla daha fazla uyum sağlanması yönünde çağrıda bulundu.

Sonraki Adımlar: “Yol Haritası” Aşaması

Komiser, Brüksel ve Ankara'dan gelen teknik ekiplerin önümüzdeki aydan itibaren iki haftada bir toplanmaya başlayacağını duyurdu. Amaç bir üretmek Kapsamlı Etki Değerlendirmesi 2026 yılı sonuna kadar.

Komiser, AB'nin henüz katılım sürecinde “yeni fasıllar açmaktan” bahsetmediğini, ancak Gümrük Birliği modernizasyonunun ilişkiyi yeniden canlandırmada en “somut ve karşılıklı yarar sağlayan” yol olarak hizmet ettiğini belirterek sözlerini tamamladı.

Özet Tablo: Komiserin Öncelikleri