Temel çıkarımlar
- Yeni ekonomik programa yönelik daha sıkı politika ve destek, hem yerli hem de yabancı yatırımcıların daha olumlu olmasını sağladı.
- Reel sektör ekonomide kayda değer bir yavaşlama kaydederken, bankalar dedolarizasyonun başladığını düşünüyor.
- TL'deki kalabalık konumlanma ve enflasyonun ataleti en büyük endişe kaynağı. Veriler gelişmeye devam ederse daha fazla pozitivizm görüyoruz.
Bayan Zümrüt İmamoğlu, BofA, bu masa notunun baş yazarı
Odak Noktasında Türkiye – 1Ç'de kötümserlik yaz iyimserliğinden geride kaldı
Özel sektör artık ekonomideki yavaşlamayı hissediyor ve parasal duruşun yeterince sıkı olduğuna inanıyor. Mali paket sadece bir ilk ve etkili olması durumunda bütçe açığını bu yıl yüzde 5'in altına çekebilir. TCMB yılbaşından bu yana kaybettiği rezervin üzerinde rezerv biriktirdi. Yerel seçimlerden bu yana net pozisyondaki 49 milyar dolarlık iyileşmeye rağmen dövize yurt içi spekülatif akış tersine döndü, yurt içi ve yurt dışı akışlar döviz üzerindeki baskıyı sürdürüyor.
40'tan fazla hesabın yer aldığı yatırımcı tanıtım gezimizden aldığımız geri bildirimler, yaz aylarında TL ve TürkGB riskinin yaygın olduğunu ve minimum düzeyde risk görüldüğünü gösteriyor. TL'deki kalabalık konumlanma ve enflasyonun ataleti en büyük endişe kaynağı.
İç talep nihayet yavaşlıyor
Reel sektörün gezimize ilişkin geri bildirimleri yurt içi talebin yavaşladığı ve para politikasındaki sıkılığın daha net hissedildiği yönündeydi. Bazı bankalar ne bireysel ne de ticari tarafta aylık %2'lik kredi büyüme limitini dolduramıyor. Mayıs ayı itibarıyla 13 haftalık hareketli ortalama tüketici kredisi büyümesi yıllık bazda %33 civarında seyrederken, toplam yerel para birimi kredi büyümesi %47'den %29'a yavaşladı.
Ticari kredi büyümesi yüzde 32'den yüzde 18'e düştü. Ancak döviz istikrarının daha fazla risk almaya imkan vermesi nedeniyle döviz kredi büyümesi hızlandı. Ayrıca kart harcamaları ilk çeyrekte çeyreklik enflasyonu açıkça aştı ve ivme devam ediyor. Her ne kadar makroihtiyati tedbirler TL kredi büyümesi üzerinde oldukça etkili olsa da önümüzdeki aylarda enflasyondaki ataletin beklenenden daha güçlü olması durumunda TCMB, YP kredi büyümesini ve kredi kartı harcamalarını sınırlayacak yeni önlemler getirebilir. Ekonomideki yavaşlamanın yaz aylarında da devam edeceğini düşünüyoruz.
Spekülatif döviz talebi tersine döndü, dolarsızlaştırma başladı
Yerel seçimlerden bu yana yurt içi döviz talebi tersine döndü ve gezimizde konuştuğumuz bankalar perakende ve kurumsal şirketleri satış tarafında gördüklerini söylediler. KKM'lerde perakende çözülme hızlandı ve bazı şirketler TL yerine döviz cinsinden borçlanıyor. Faiz oranlarının 1 ay mevduatta %50 ve üzerinde, 3 ay ve daha uzun vadeli mevduatlarda ise %60'ın üzerinde olması, döviz kuru istikrarının TL mevduatı daha cazip hale getirdiğini gösteriyor.
TL'de istikrar devam ederse dolardaki düşüş eğilimi yaz aylarında da devam edebilir. Yüksek enflasyon göz önüne alındığında, sermaye girişinin yavaşlaması durumunda bir miktar nominal değer kaybının yeniden başlamasını bekliyoruz. Ancak en azından kışa kadar dövizin ileriyi yeneceğine inanmaya devam ediyoruz. USDTRY'nin yılsonunda 38'de olduğunu görüyoruz.
TCMB'nin net dış varlık pozisyonu yılbaşından yerel seçimlere kadar 30 milyar dolar kötüleşmişti. O zamandan bu yana 49 milyar dolar biriktirdi. Artış, yerel dolarsızlaşma, sermaye girişi ve altın rezervlerindeki artışın bir karışımından kaynaklanıyor. C'yi görüyoruz. Seçimlerden bu yana 6 milyar dolarlık net tahvil ve hisse senedi alımı ve c. Offshore swaplarda 14 milyar dolarlık potansiyel artış.
Güçlü sermaye girişi TL likiditesinin kontrolünü zorlaştırıyor
TCMB, kanaatimizce rezerv oluşturma stratejisini değiştirmiş olup, daha çok TL likidite koşullarının sıkı tutulması ve parasal aktarım mekanizmasının güçlendirilmesiyle ilgilenmektedir. Bunu başarmak için, yerel bankalarla yapılan döviz takasları Mart ayı sonundaki zirve noktası olan 58,4 milyar dolardan Mayıs ayında 25,4 milyar dolara düşürüldü. TCMB'nin eskisi kadar ihale açmadığını, dolayısıyla vadesi gelen swapları kapattığını görüyoruz. Ancak güçlü sermaye girişleri nedeniyle oluşan rezerv birikimi, karadaki TL likiditesini yeniden aşırı seviyelere itti ve son dönemde TLRef'in %53 üst bandının altında daha sık görüldüğünü görüyoruz.
TCMB'nin sistemdeki likiditeyi azaltmak amacıyla bankalarla yaptığı swapları azaltmaya devam etmesi muhtemel. Ancak TL varlıklara sermaye girişi devam ederse sterilizasyon araçlarını güçlendirmek zorunda kalabilir. Depo ihaleleri %47'lik alt bant yerine %50 politika faiziyle kısırlaştırmaya yardımcı oluyor. Diğer seçenek ise daha az rezerv biriktirmektir ancak bu, para biriminin daha fazla değerlenmesine yol açarak cari açık üzerinde baskıya neden olabilir veya yerel halkta yeniden dolarizasyon eğilimine neden olabilir. Uzun bir aradan sonra TL varlıklara sermaye girişi memnuniyetle karşılansa da yoğunlaştığında mutlaka kendi zorluklarını da beraberinde getiriyor.
Riskler nelerdir?
Gerek gezimiz sırasında yerelde, gerekse geçen haftaki roadshow'umuzda yabancı yatırımcılarda tanık olduğumuz iyimserliğin en azından yaz boyunca devam edeceğine inanıyoruz. Görüşmelerimizde her iki tarafın da en büyük endişesinin enflasyondaki ataleti olduğunu düşünüyoruz. Gözlenen yavaşlamanın enflasyonu %44'lük piyasa beklentilerinin yakınına mı yoksa altına mı yaklaştıracağı henüz belli değil. Bu yıl enflasyonu yüzde 42 olarak görüyoruz, TCMB'nin ise yüzde 38 öngörüsü var. TCMB'nin tahmin patikasından belirgin bir sapma görmesi durumunda harekete geçmekte tereddüt etmeyeceğini düşünüyoruz. Bu, kredi kartları ve döviz kredilerinde daha fazla makro ihtiyati tedbir veya gerekirse daha fazla artış yoluyla yapılabilir.
Duyduğumuz diğer endişe ise konumlandırmanın kalabalıklaşması. TürkGB'lerdeki sahiplik oranlarının hala düşük olduğu göz önüne alındığında, bunun önemli bir endişe kaynağı olduğunu düşünmüyoruz. TL'de konumlandırma artıyor ancak veriler enflasyondaki düşüş eğilimini ve cari dengede düzeltmeyi göstermeye devam ettiği sürece gevşemeye yönelik bir tetikleyici görmüyoruz.
Yalnızca benzer başlıklı BofA masa notundan alıntı
REAL TURKEY'de İngilizce YouTube videolarımızı takip edin: https://www.youtube.com/channel/UCKpFJB4GFiNkhmpVZQ_d9Rg
Ve Twitter'daki içerik: @AtillaEng
Facebook: Gerçek Türkiye Kanalı: https://www.facebook.com/realturkeychannel/
Yorumlar kapalı.