FT/Adam Samson: Türkiye'de enflasyon 8 ayın ardından ilk kez düştü
Türkiye'de enflasyon oranı sekiz ayın ardından ilk kez düştü. Bu durum, Ankara'nın kapsamlı bir ekonomik toparlanma planı başlatmasından bir yıl sonra, politika yapıcıların uzun süredir devam eden geçim sıkıntısı krizinin hafiflediği yönündeki umutlarını artırdı.
Enflasyondaki düşüş, Türkiye'nin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın geçen yıl mayıs ayında yeniden seçilmesinin ardından geleneksel olmayan para politikalarından uzaklaşma çabalarının meyvelerini vermeye başladığının bugüne kadarki en güçlü işaretlerinden biri.
Ancak bazı ekonomistler, Türkiye nüfusunun beşte birinin yaşadığı İstanbul'daki fiyatları ölçen resmi verilerle başka bir veri seti arasında büyük uçurum olduğuna dikkat çekti.
İstanbul Ticaret Odası (İTO), Haziran ayında İstanbul'da fiyatların yıllık bazda yaklaşık yüzde 82 oranında arttığını tespit etti. Enflasyon verilerini yakından takip eden İstanbul Koç Üniversitesi'nden ekonomist Selva Demiralp, İTO rakamlarıyla karşılaştırıldığında ulusal rakamların “şaşırtıcı derecede düşük” olduğunu belirtti.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası eski başekonomisti Hakan Kara, yetkililerin elektrik tarifeleri gibi kendi kontrolleri altındaki fiyatlarda artış yapmalarının muhtemel olduğu temmuz ayında yeni bir gerileme riski bulunduğunu söyledi.
Londra merkezli Capital Economics'in gelişmekte olan piyasalar baş ekonomisti William Jackson, Türkiye'de enflasyonun haziran ayında beklenenden daha fazla düşmesinin, dezenflasyon sürecinde yeni bir aşamanın başlangıcı olduğunu söyledi.
Müşterilerine yazdığı bir notta, Temmuz ve Ağustos aylarında çok daha dik düşüşler öngördü. “Yine de, enflasyonun 2025'e kadar %40'ın altına düşmesinin pek olası olmadığı, iniş yolunun engebeli olması muhtemel,” diye yazdı.
Bloomberg tarafından ankete katılan hiçbir ekonomist böylesine ani bir yavaşlama öngörmedi. Analistlerin medyan tahminleri yıllık %72,6'lık bir oran ve aylık %2,2'lik bir artış yönündeydi.
Hükümetin lira tahvilleri veri yayımlanmasının ardından toparlandı, iki ve 10 yıllık menkul kıymetlerin getirisi sırasıyla 82 baz puan ve 36 baz puan düştü. Türk para birimi kayıplarını kısa süreliğine sildi ve İstanbul'da saat 11:31 itibarıyla çok az değişiklikle işlem görüyordu.
Londra merkezli BBVA'nın küresel piyasalar strateji direktörü Tufan Cömert, enflasyonun Ağustos ayında “yüzde 50'ye veya hatta biraz daha aşağıya” düşebileceğini söyledi.
Cömert, “Bundan sonra enflasyondaki düşüş, olumlu baz etkisinin ortadan kalkmasıyla yavaşlayacak, ancak sıkı para politikasının ve dolayısıyla ekonomideki soğumanın etkisi daha etkili hale gelecek” dedi.
Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) verilerine göre, Haziran ayında tüketici fiyatları aylık bazda yüzde 1,64 artarken, yıllık enflasyon Mayıs ayındaki yüzde 75,45 seviyesinden yüzde 71,6'ya geriledi.
Aylık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 2,2'lik artış beklentisinin altında kaldı. Bu aynı zamanda 2024'te kaydedilen en düşük aylık enflasyon oldu.
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, enflasyon verilerine ilişkin değerlendirmesinde, “Enflasyonda düşüş süreci başladı” dedi ve fiyat istikrarı sağlanana kadar ekonomik programın kararlılıkla uygulanacağını vurguladı.
Şimşek, sosyal medya platformu X'te yaptığı açıklamada, yıllıklandırılmış mevsimsellikten arındırılmış üç aylık hareketli ortalamanın ima ettiği enflasyon eğiliminin yıl sonu hedefiyle uyumlu olduğunu belirtti.
Bakan, “Finansal istikrar, sürdürülebilir cari açık, rezerv birikimi ve gri listeden çıkış gibi birçok alanda elde ettiğimiz başarı, programımızın temel hedefi olan enflasyonla mücadelede de kendini gösterecektir.” dedi.
Merkez Bankası, mayıs ayında 2024 yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 36'dan yüzde 38'e yükseltti. Orta vadeli programda hükümetin 2024 yılı enflasyon hedefi yüzde 33 olarak belirlendi.
Haziran ayında konut fiyatları bir önceki aya göre yüzde 3,8 artarken, yıllık artış yüzde 94,7'ye ulaştı.
TÜİK'in 3 Temmuz'da açıkladığı verilere göre, gıda ve alkolsüz içecek fiyatları aylık yüzde 1,8, yıllık yüzde 68,1 arttı.
Eğitim fiyatları yüzde 3,5 artarken, restoran ve otel fiyatlarındaki aylık artış yüzde 3,1 oldu.
Merkez Bankası, Haziran ayında ana politika faizini yüzde 50 seviyesinde sabit tuttuğu faiz kararına ilişkin açıklamasında, hizmet enflasyonu, enflasyon beklentileri, jeopolitik riskler ve gıda fiyatlarındaki yüksek seviye ve katılığın enflasyonist baskıları canlı tuttuğu uyarısında bulundu.
Haziran ayında iletişim maliyetleri bir önceki aya göre yüzde 2,5 arttı.
Giyim ve ulaştırma fiyatları bir önceki aya göre sırasıyla yüzde 0,6 ve yüzde 0,13 düştü.
Merkez Bankası'nın temel enflasyon göstergelerinden, enerji, gıda ve alkolsüz içecekler, altın ve tütün ürünleri fiyatlarını hariç tutan C-endeksi, haziranda bir önceki aya göre yüzde 3,76 artarak yüzde 1,73'e geriledi.
İşlenmemiş gıda, enerji, alkollü içecekler ve tütün ürünleri ile altını hariç tutan B-endeksindeki aylık artış yüzde 3,8'den yüzde 1,9'a geriledi.
hurriyetdailynews.com
Yorumlar kapalı.